تب دنگی که به آن «تب استخوانشکن» هم میگویند، توسط پشه آئدس منتشر میشود. از علائم آن خفیف میتوان به تب، خستگی و بثورات پوستی اشاره کرد؛ اما نوع شدید آن خطرناکتر است و زندگی فرد را تهدید میکند
علائم شدید
معمولا علائم در ابتدا خفیف است؛ اما به تدریج طی چند روز بدتر میشود. همچنین احتمال دارد نشانههایی از خونریزی داخلی به وجود آید. به این وضعیت «تب خونریزیدهنده دنگی» یا «سندرم شوک دنگی» میگویند. اگر فرد به بیماری شدید مبتلا شود، موارد زیر را تجربه میکند:
معدهدرد شدید
استفراغ مداوم
وجود خون در استفراغ، مدفوع یا ادرار
آسیبدیدگی سیستم لنفاوی و عروق خونی
کاهش تعداد پلاکتهای خون
ایجاد لکههای خونی کوچک در زیر پوست
نبض ضعیف
تنفس دشوار یا سریع
تحریکپذیری یا بیقراری
علائم خفیف
علائم زیر معمولا چهار تا ۶ روز پس از عفونت شروع میشوند و تا ۱۰ روز ادامه دارند:
تب بالا (۱۰۴ درجه فارنهایت یا ۴۰ درجه سانتیگراد)
سردرد
درد پشت چشم
درد مفاصل و عضلات
خستگی
حالت تهوع
استفراغ
چه عوارضی دارد؟
در حالت شدید میتواند باعث خونریزی داخلی و آسیبدیدگی اندامها شود. در این شرایط ممکن است فشار خون تا سطوح خطرناک کاهش یابد و باعث شوک شود. همچنین در بعضی موارد، بیماری شدید کشنده است.
زنانی که در دوران بارداری بیمار میشوند، ممکن است ویروس را در هنگام زایمان به نوزاد خود منتقل کنند. بهعلاوه، نوزادان این زنان در معرض خطر زایمان زودرس، وزن کم هنگام تولد یا بعضی مشکلات جنینی قرار دارند
طبق نقشه رنگآمیزی شده از حضور پشه آئدس در ایران، پررنگترین مناطق حضور این پشه، نوار شمالی کشور، شمال استانهای اردیبل، آذربایجان شرقی و غربی و خوزستان است.این نقشه، تقریباً با نقشهء کشت برنج در ایران منطبق است.
🌀«حذف آب راکد و از بین بردن منابعی که میتوانند آب را در خود نگه دارند، موثرترین راه، بدون استفاده از حشرهکش برای جلوگیری از تکثیر پشههاست.»
🔺این شاید بدان معناست که با بازی ترس پمپاژشونده از رسانه -مشابه آنچه در کرونا دیدیم- مزارع برنج، خشک شوند، چرا که منبع آب راکدند و زایشگاه پشهء آئدس محسوب میشوند! اگر چنین شود، این به معنای از بین رفتن برنجکاری و نابودی آن در کشور و در ادامه، گرسنگی و قحطی خواهد بود (سایر نقاط دنیا نیز احتمالاً چنین میشود، لذا وارداتی هم در کار نخواهد بود).
🔺امیدوارم اوایل دوران کرونا را به یاد داشته باشید که به واسطهء پمپاژ شدید ترس، مردم به خودروهای مسافر غیر بومی (به خصوص آنهایی که از استانهای ظاهراً کروناخیز! آمده بودند) حمله میکردند و سنگ میزدند، تا به اصطلاح با این کار و ممانعت از ورود ایشان به شهرشان، جلوی گسترش کرونا را بگیرند!
🔺شاید مشابه همین واکنشهای غلط را در موضوع پشهء آئدس هم شاهد باشیم، چرا که آقای دکتر گفتهاند: با همسایگان خود صحبت کنید، کنترل پشه یک مسئولیت مشترک است (= در زندگی همسایه تون سرک بکشید، فضولی کنید و ببینید کجا آب راکد دارد. همسایه اگر کشاورز برنج کار بود که دیگه مسوولیت مشترک، خیلی سنگین میشه!)
🔻 راه حلهایی مثل سمپاشی وسیع یا مقابلهء بیولوژیک را هم مطرح کرده که در عمل نمیدانم چگونه خواهد شد، اما ظاهراً رهاسازی پشههای اصلاح شدهء ژنتیکی هم کمک خواهد کرد.
❓منظور از اصلاح ژنتیکی پشه چیست؟
🔻برای نمونه، شرکت Oxitec، پشههای نر اصلاح شده ژنتیکی Aedes aegypti -گونهای که تب دنگی را به انسان منتقل میکند- پرورش میدهد. پشههای تراریخته، ژنی دارند که نوزاد ماده را قبل از بلوغ نابود میکند. تب دنگی فقط از پشههای ماده منتشر میشود؛ لذا رها کردن پشههای اصلاحشده در یک منطقه میتواند به کاهش تعداد آفاتی که میتوانند ویروس را به مردم منتقل کنند، کمک کند.
🔻گاه پشههای تراریخته، نوزادانی بوجود میآورند که میتوانند زنده مانده و ژنهایشان را به حشرات بومی منتقل کنند و پیامدهای ناشناختهای دارند. (این یعنی فاجعه، روی فاجعه!
🔺از حالا، اسپری ضد پشه و پشهکش، فروششان بالا خواهد رفت و احتمالاً در مقطعی کمیاب میشوند شاید هم شاهد دزدی محمولهء اسپری توسط کشورها باشیم. درست مثل دزدی ماسک در زمان کرونا!
♨️پ.ن: وضعیت برنجکاری تنها، یکی از جنبههای مربوط به حذف آبهای راکد است. این قضیه، بسیار گستردهتر از اینهاست. حتی کولرهای آبی را هم باید خاموش کرد، چرا که آب راکد دارند. در این حالت باید کولر گازی را جایگزین کرد که این خود یعنی بار اضافه به شبکهء برق و خاموشی بیشتر!
