مارگزیدگی یکی از فوریت های مهم پزشکی می باشد و هر ساله عده زیادی را به مراکز درمانی هدایت می کند با توجه به این امر مارگزیدگی می تواند سبب مرگ فوری بیمار گردد آشنایی دقیق و صحیح با این موضوع و روش های درمانی اولیه ضروری به نظر می رسد.
مارها به سه دسته سمی، نیمه سمی و غیرسمی تقسیم می شوند که بر اساس مشخصات ظاهری مار و آثار گزش تا حدی قابل افتراق است.
مارهای سمی خود به چهار دسته آلاپیده، ویپریده، کروتالیده و هیدروفیده تقسیم می شوند که هر گروه علایم ویژه خود را در فرد مار گزیده ایجاد می کنند.
از آثار مسمومیت با سم مار به دو گروه موضعی و سیستمیک تقسیم می شود. آثار مسمومیت موضعی ورم، نکروز و تاول می باشد.
از آثار مسمومیت سیستمیک می توان به مسمومیت خونی، مسمومیت عصبی، مسمومیت عضلانی، مسمومیت کلیوی و مسمومیت قلبی اشاره کرد.
شخیص افتراقی گزش مارهای سمی از غیر سمی از روی آثار دندانی
شکل و موقعیت دندانها در مارهای سمی و غیرسمی با یکدیگر تفاوت دارد.
بنابراین با دقت در آثار دندانی در محل گزش، میتوان سمی یا غیرسمی بودن مار را تشخیص داد.
در محل گزش مارهای غیرسمی اثر ردیف 4دندان یکسان، که به صورت دو قوس آرواره است، دیده میشود.
در مارهای سمی چون دندانهای سمی از سایر دندانها بلندترند، معمولاً در قوس بیرونی تنها اثر یک یا چند دندان به صورت حفرهای در طرفین اثر دندانی قوس میانی، مشاهده میشود.
از محل این حفرههای کوچک دندانی، که اثر دندان تزریق کننده سم است، خونابه خارج میشود. با دیدن این آثار میتوان تا حدودی نوع گزش مار سمی از غیرسمی را تشخیص داد.
با این اوصاف، گاهی نشانهها گنگ و گمراه کنندهاند.
بنابراین در موارد مشکوک بهتر است شخص مارگزیده را به مدت 10 دقیقه زیر نظر گرفت تا چنانچه نشانههای بالینی نشانگر مسمومیت از گزش باشد، مصدوم تحت درمان قرار گیرد.
درمان_مار_گزیدگی
✍️روشهای زیر درمان مارگزیدگی 🐍 هستند:
🔸گذاشتن زالو روی موضع گزش ،همان موقع نیش زدن
🔹حجامت محل گزش و بعد حجامت عام ، پس از گذشت مدت زمانی از موقع گزش
🔸سربریدن همان ماری که نیش زده و بعد گذاشتن پوستش روی محل گزش
🔹گذاشتن سیاهدانه روی محل گزش
🔸گذاشتن مرزه روی جای گزش
🔹گذاشتن لیمو روی موضع گزیدگی